5 nguyên nhân khả dĩ dẫn đến thảm kịch chìm tàu mà Thiếu tướng Griffiths đưa ra gồm: 1- Người điều khiển sonar (thiết bị dò tìm) thiếu trình độ. 2 – Một trong các sonar bị hỏng. 3 – Sự có mặt của các thường dân tại những vị trí quan trọng trên tàu. 4 – Vội vàng hấp tấp trong việc đưa tàu nổi lên mặt biển. 5 – Thủy thủ đoàn quá tin tưởng ở khả năng của thuyền trưởng nên không có ý kiến gì cả.
Ông Griffthis kịch liệt phê phán Thuyền trưởng Scott Waddle không đảm bảo an toàn trong công tác. Theo ông, Waddle đã vội vã cho tàu ngầm nổi lên mặt biển (do “bối rối” trước 16 vị khách thường dân trên tàu). Thêm vào đó, chiếc sonar (hệ thống dò tìm) quan trọng nhất bị hỏng, một trong những sonar lại do người học việc điều khiển.
Luật sư bào chữa cho Scott Waddle, Charles Gittins, ngay lập tức nêu nghi vấn. Ông nói rằng kết quả cuộc điều tra của lực lượng Hải quân do Đô đốc Griffiths tiến hành là không đầy đủ và thiếu chính xác do thời gian tìm hiểu vụ việc bị hạn chế.
Trước đó, vào buổi sáng, khi trả lời các câu hỏi xoay quanh lý do khiến Thuyền trưởng Waddle và Trung úy Coen không phát hiện ra tàu đánh cá Ehime Maru qua kính tiềm vọng, ông Griffiths thừa nhận trời hôm đó (9/2) quá âm u và nhiều sương, Ehime Maru lại được sơn màu trắng nên rất khó quan sát. Ngoài ra, con tàu này lại đến gần Greeneville theo hướng chếch 30 độ, nên qua kính tiềm vọng, chỉ có thể nhìn thấy hai phần ba thân tàu Ehime Maru.
Tuy vậy, ông Griffiths vẫn khẳng định Coen và Waddle có thể thấy chiếc tàu đánh cá của Nhật Bản, nếu nhân viên chịu khó quan sát lâu hơn. Thêm vào đó, người điều khiển sonar có vẻ như mất quá nhiều thời gian cho các vị khách tham quan tàu.
Quá trình điều trần dự kiến sẽ kéo dài trong ba tuần và kết thúc sẽ là quyết định về hình thức kỷ luật đối với các nhân viên cấp cao trên tàu Greeneville. Cả ba người – Thuyền trưởng Waddle, Trung uý Coen và Thiếu tá Pfeifer – đều có khả năng bị truy tố trước pháp luật.
Đoan Trang (theo BBC & NBC, 8/3).

1gom